Het Herabarium van Charlotte

Lionel Bloomsbury.

Nadat ze haar eerste plantje uit de bodem van het door etherische geuren beheerste bos getrokken had en de verfijnde nervatuur van de blaadjes bestudeerd had wist ze het zeker: dit zou het begin van een verzameling worden. Thuis, aan haar vertrouwde tafeltje voor het venster dat uitzag over de rivier die nu nog lieflijk kabbelde aan de oevers, maar in de herfst als een woesteling tekeer kon gaan, drapeerde ze haar eerste botanische prooien op de bladzijden van haar lievelingsboek. Daar, geklemd tussen de teksten die ze bijna uit haar hoofd kende, werden de plantjes geplet tot verdorde, eendimensionale fossielen.

Zo begon ze in haar kleine wereldje van iedere plant die ze vond er eentje te bezitten. Tot alle boeken van het boekenrekje met haar favoriete schrijvers en dichters botanisch geïllustreerd waren. Negen boeken vol met gedroogde plantjes die ze in één seizoen verzameld had.

Vanaf de vroege ochtend was haar schim nimfachtig vederlicht in het bos voor wie zich daar ook bevond te zien. Mystiek gebogen, de knieën in de smeuïge humuslaag gedrukt plukte ze de tere plantjes en bekeek ze die in haar tot kom gevormde handen alvorens ze in het botaniseertrommeltje aan het daglicht onttrokken werden.

Zodra de zon zich in alle hevigheid door het gebladerte brandde kwam ze overeind en keerde ze verlangend de prooi van die dag voor zich uit te stallen, huiswaarts.

Op de school, waar meisjes van haar leeftijd druk en spraakzaam waren, zat zij te mijmeren over haar laatste aanwinsten. Over de grillige vormen die sommige planten bezaten. Over de fragiele blaadjes die ze uit angst voor beschadiging nauwelijks durfde aan te raken. Over de sappige steeltjes die bij het minst geringste knijpen sappen verloren. Over de scherpe uitsteeksels die sommige planten als afweermechanismen in haar huid zetten.

Soms, als de zomer in botsing kwam met de kwade weergeesten en het onweer in lichtflitsen, brute slagregens en wuivende bomen over het bos tierde, kroop ze als een doorweekt vogeltje onder een voederbak voor wild weg tot haar uitgestoken hand geen regendruppels meer opving en ze schielijk als pasgeboren tevoorschijn kroop. Op die dagen waren de aanwinsten tot nog kostbaardere kleinodiën bijgezet in het graf van dode plantjes.

Tot ook de door haar zo gekoesterde roman Daniel Deronda van George Eliot, met de egocentrische Gwendolen Harleth, die ze diep verachte maar tegelijk ook haar heldin was, met fossielen bijgezet was.

Toen pas herrees ze uit haar gekweldheid die haar dat seizoen lang gedwongen had tot de tochten naar het bos. Haar missie was voltooid, alle soorten planten die in en rondom het bos te vinden waren had ze in de door haar geprezen romans en dichtbundels tot een troostend herbarium weten te brengen. En diep zuchtend was ze tot het oordeel gekomen dat ze de dode personages in haar boeken had weten te verenigen met de dode plantjes die ze in dat vochtige bos verzameld had.

Voor de spiegel had ze halfontbloot en met een gevoel te zegevieren over haar eigen verdorde ziel besloten dat ze nu pas echt zou gaan leven. Een zelfoverwinning die ze op haar knieën snuffelend in de geheime drankkast van haar moeder bekroonde met de vondst van een verborgen fles gin en het blikje Egyptische sigaretten.

Nooit meer zou ze romans en dichtbundels lezen maar zelf gaan schrijven. En mocht niemand ooit van haar gehoord hebben, haar romans of dichtbundels gelezen hebben, dan alleen maar omdat ze de volgende ochtend doodziek door haar moeder op de vloer gevonden werd die haar met thee en flinke tikken op haar wangen tot de werkelijkheid wist te terug te voeren. Want meisjes van haar leeftijd hebben soms de neiging hun grootse plannen net zo snel op te geven als ze ontstaan zijn.

Dat Hubert Stoneberg van het verlopen antiquariaat mopperend vanwege de vele vlekken van ingezogen plantensappen voor een prik haar negen boeken afnam, zodat Charlotte zich nog net kon permitteren een toegangskaartje voor Brief Encounter te kopen, maakte dat haar besluit vaststond dat ze actrice zou worden.

Dat ze ook dat niet werd kwam door het noodlottige toeval dat ze de volgende middag een warrige kantoorklerk tegen het lijf liep die heel veel leek op haar filmheld Trevor Howard, maar uiteindelijk een zatlap en een nietsnut bleek te zijn.

Maar daar kwam ze pas veel te laat achter. Toen waren al haar dromen al verzwolgen door een aartslelijk bestaan waarin geen plaats meer was voor de gedichten van Elizabeth Barrett Browning, die ze zo diep bewonderde dat ze ooit besloten had zichzelf martelend op de knieën in het bos, haar mooiste gedicht voor te dragen:

How do I love thee? Let me count the ways.

I love thee to the depth and breadth and height

My soul can reach, when feeling out of sight

For the ends of Being and ideal Grace.

I love thee to the level of everyday’s

Most quiet need, by sun and candle-light.

I love thee freely, as men strive for Right;

I love thee purely, as they turn from Praise.

I love thee with a passion put to use

In my old griefs, and with my childhood’s faith.

I love thee with a love I seemed to lose

With my lost saints, — I love thee with the breath,

Smiles, tears, of all my life! — and, if God choose,

I shall but love thee better after death.

Dat op die warme zondagochtend onder haar schorre declamatie de vogels verschrikt uit de toppen van de bomen wegvluchtten had ze kunnen opvatten als de fatale symboliek die haar lot bezegelen zou. Want hoe ze ook genoten had van haar dierbare boeken, het heeft niet kunnen voorkomen dat ze voor haar veertigste stierf aan een gebroken hart.

De negen boeken gingen ieder een eigen weg en wisten bevlekt de zielen van de lezers te bekoren. Maar toen was Charlotte allang dood, begraven en vergeten.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: